داب و نەریتێکی کۆمەڵایەتی و پەردەیەکی ئایینی کە ڕێگە بە پیاوان دەدات دەستدرێژی بکەنە سەر ژنەکانیان و ناچاریان بکەن لەژێر بەرگی بیروباوەڕی ئایینیدا پەیوەندی سێکسی بکەن.
دەستدرێژی خێزانی بریتییە لە جووتبوونی سێکسی کە بەبێ ڕەزامەندی ژنەکە ڕوودەدات و بەپێچەوانەی ویستی خۆی ڕوودەدات.
زۆرێک لە ژنانی خێزاندار بەدەست دەستدرێژی خێزانییەوە دەناڵێنن بە بیانووی ئەوەی هیچ بەربەستێکی یاسایی نییە بۆ ڕێگریکردن لەم کارە و ئەوەی ئەو کارە دەکات ئەو مێردە یاساییە کە ژنەکە قبوڵ دەکات و گرنگ نییە چی دەکات بە ڕەزامەندی ژنەکە یان بە پێچەوانەی ویستی ئەو ، کۆتا هێڵ ئەوەیە کە ئەوەی دەیکات حەڵاڵە.
دەستدرێژی خێزانی توندوتیژی سێکسییە. هەرچەندە پەیوەندی سێکسی نێوان هاوسەرەکان مافێکی ڕەوایە، بەڵام لەم دواییانەدا و ماوەیەکی زۆرە دەستدرێژی هاوسەرگیری بووەتە تاوان دژی ژن و پێشێلکردنی ئازادییەکەی.
لەم ڕۆژەدا توندوتیژی دژ بە ژنان بە هەموو شێوە و کردەوەکانی دەنگدانەوەیەکی فراوانی هەیە و دەنگێکی بیستراوی هەیە لە شەقامی عێراقیدا، بەڵام کەس نایەوێت باسی پرسی دەستدرێژی هاوسەرگیریی بکات یان چارەسەری بکات، تەنانەت زۆربەی چالاکڤانانی ناو کۆمەڵگای عێراقی و بەرگریکارانیش مافەکانی ژنان ڕەخنەیان لەم بابەتەدا هەیە چونکە مافێکی ڕەوایە و دەست لێنەدراو نییە.
ئەوان دەڵێن ئەو توندوتیژییە سێکسییەی کە ژنەکە لە ناو ماڵەکەیدا تووشی دەبێت، تەنیا مافێکی ڕەوایە بۆ مێردەکەی و ئەرکێکە بەرامبەر بە پیاوەکە، وە ئەوە بە ڕەزامەندی ژنەکە بۆ هاوسەرگیرییەکە و ئاگادارییەکەی لە مافی مێردەکە، پاساوی بۆ دەهێننەوە..
یاسادانەرانی یاساکە هەڵوێستی نەرێنی دەگرنەبەر لەسەر دۆسیەیەک کە زیان بە ژنان دەگەیەنێت و ژیانی دەروونی و جەستەیی ئەوان لەناو دەبات کە ئەستەمە بگەڕێندرێتەوە..
سەبارەت بە یاسای عێراقیش دەڵێت: دەستدرێژی سێکسی لەنێوان هاوسەرەکاندا بەپێی بڕگەکانی یاسای سزادانی عێراقی 111ی ساڵی 1969 لەوانەیە ڕووبدات، هەر مێردێکیش ژنەکەی ناچار بە جووتبوون بکات دەتوانرێت سزا بدرێت و هیچ جیاوازییەک نییە کە ئایا ئەوە پێش ڕووداوەکە یان دوای ڕووداوەکە بووە..
سەبارەت بە ژنان و ئەوانەی دەنگێکی بیستراویان هەیە لە ناوخۆی عێراق، داوای کۆتاییهێنان بەم توندوتیژییە دەکەن بەرامبەر بە ژنان و دەرکردنی یاسایەک کە دەستدرێژی هاوسەرگیری قەدەغە دەکات و ئازادی بە ژنان بدات بەرگری لە خۆیان بکەن بەرامبەر بەو کەسانەی هەوڵی زیانگەیاندنیان دەدەن لە ڕووی دەروونی و سێکسییەوە و بە شێوەیەکی زارەکی، تەنانەت ئەگەر گرێبەستێکی یاسایی بڕوانامەداریان لەگەڵدا هەبێت.
دەستدرێژی هاوسەرگیری تاوانێکە بەرامبەر بەو ژنانەی کە کەسیان نەدۆزیوەتەوە بەرگری لێبکات و ژیانی جەستەیی و دەروونییان بپارێزێت. ئەگەر یاسایەک دەربکرێت کە ئەم کارە بە تاوان بزانێت، ژنانی ئەمڕۆ ناتوانن جۆرێک لە توندوتیژی لەناوببەن کە بەرامبەریان ئەنجام دەدرێت، بەتایبەتی کە کردەوەیەکی قەدەغەکراوی کۆمەڵایەتییە.
سەقفەکانی ژیانی هاوسەرگیری وردە وردە دەڕووخێن تا ئەو کاتەی دیوارەکانی وەردەچەرخێن و بکەوێتە سەر قوربانییەکە کە ناتوانێت بەرگری لە جەستەی بکات بە بیانووی ئەوەی کە ڕازی بووە بە ئارەزووی خۆی ژن بێت و لە ژێر فەرمانی ئەو کەسەدا بژی کە ئەوی کڕیوە..
